Format Atılan Dijital Cihazdan Veri Kurtarma
Format atılan dijital cihazlarda en çok yaşanan veri kaybı sorunu, işletim sisteminin yanlış partition (bölüm) kurulması ya da yanlışlıkla verilerin bulunduğu bölümün formatlanması (biçimlendirilmesi) problemidir. Kullanıcılar böyle bir durumla karşılaştıklarında genellikle internetten indirdikleri veri kurtarma programlarını kurup kurtarma yapmaya çalışırlar. Oysa bu müdahale olayı daha karmaşık hâle getirebilir. Bu yazıda format atılan dijital cihazlardan veri kurtarma konusunda formatın türlerini, kurtarma ihtimalini ve yapmanız gerekenleri anlattık.
Format Nedir, Türleri Nelerdir?
- Hızlı biçimlendirme: Dosya kayıt tablosunu sıfırlar. Dosyaların içeriği çoğunlukla yerinde durur ve üzerine yazılana kadar kurtarılabilir. Kurtarma ihtimali yüksektir.
- Tam biçimlendirme: Windows’un yeni sürümlerinde tam biçimlendirme, disk alanının tamamını sıfırlarla yazar. Bu durumda veriler kalıcı olarak yok olur ve kurtarma çoğunlukla mümkün değildir.
- Kamera, telefon ve diğer cihazlarda biçimlendirme: Cihazın kendi biçimlendirme işlemi, türüne göre hızlı ya da tam olabilir.
- Bölüm silme ya da yanlış bölüm kurma: Bölüm tablosu bozulur ama veriler çoğu zaman diskte durur.
- Güvenli silme: Veri bilinçli olarak üzerine yazıldıysa kurtarılamaz. Bkz. depolama birimini güvenli biçimlendirme.
Hangi Cihazlarda Format Atılır?
- Bilgisayar ve harici diskler. Bkz. formatlanmış bilgisayardan veri kurtarma,
- USB bellek ve hafıza kartları. Bkz. hafıza kartından veri kurtarma,
- Dijital kameralar. Bkz. dijital kameradan veri kurtarma,
- Cep telefonları ve tabletler,
- Güvenlik kamerası kayıt cihazları.
SSD’lerde Durum Farklıdır
SSD disklerde “TRIM” özelliği, silinen ya da biçimlendirilen alanı arka planda temizleyebilir. Bu nedenle SSD’de format sonrası kurtarma ihtimali, mekanik disklere göre daha düşüktür ve zaman çok önemlidir. Bkz. SSD disklerde TRIM.
Format Sonrası Hemen Yapmanız Gerekenler
- Cihazı kullanmayı bırakın: Her yeni veri, formatlanmış alanın üzerine yazabilir.
- Yeni dosya kaydetmeyin, program kurmayın, indirme yapmayın.
- Hızlı mı, tam mı biçimlendirme yaptığınızı hatırlayın: Bu bilgi kurtarma ihtimalini değerlendirmeye yardım eder.
- Yedeklere bakın.
- Veriler önemliyse uzmana başvurun.
Yapmamanız Gerekenler
- Cihazı tekrar biçimlendirmeyin.
- Kurtarma programını formatlanan diske kurmayın.
- Kurtarılan dosyaları aynı diske kaydetmeyin.
- Rastgele programlarla tekrar tekrar tarama yapmayın.
Ne Zaman Uzmana Başvurmalısınız?
Veriler önemliyse, cihaz ses çıkarıyorsa ya da formatın türünden emin değilseniz uzmana başvurun. Sonuç, biçimlendirmenin türüne ve sonrasında yazılan veriye bağlıdır ve garanti edilemez. Genel bilgi için silinmiş tüm verileri kurtarma yazımıza bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Format atılan diskten veri kurtarılır mı?
Hızlı biçimlendirmede çoğunlukla evet. Tam biçimlendirmede ve güvenli silmede çok zordur.
Format sonrası dosya adları geri gelir mi?
Bazı durumlarda dosyalar adlarını ve klasör yapısını kaybedebilir.
Sonuç
Format sonrası en önemli kural cihazı kullanmayı bırakmaktır. Cihazınız için bizimle iletişime geçebilir ya da 0224 234 28 39 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz. Tüm hizmetlerimiz için veri kurtarma sayfamıza bakabilirsiniz.
