Log Analizi
Log analizi, yaşanan bir olayda elde edilen logların uzman personelce incelenip analiz edilmesi işlemidir. Bahse konu işlem firmamızda alanında en az 3 yıl çalışmış Uzman Yeminli Adli Bilirkişi ve adli bilişim uzmanlarınca yapılmaktadır. Ekibimiz çalışanları Adalet Bakanlığı İstanbul Adli Yargı Adalet Komisyonu ve Adalet Bakanlığı Bursa Adli Yargı Adalet Komisyonu Yeminli Bilirkişi listesinde bulunmaktadır. Bu yazıda logun ne olduğunu, hangi tür logların bulunduğunu, analizle nelerin tespit edilebildiğini ve logları nasıl korumanız gerektiğini anlattık.
Log Nedir?
Log (kayıt), bir bilgisayarın, sunucunun, uygulamanın ya da ağ cihazının üzerinde gerçekleşen olayların zaman damgasıyla birlikte tutulduğu kayıttır. Kim, ne zaman, hangi cihazdan, neye erişti, hangi işlemi yaptı gibi soruların yanıtı çoğu zaman loglarda bulunur. Bu nedenle log kayıtları, dijital bir olayı aydınlatmada çok değerli bir kaynaktır.
Başlıca Log Türleri
- İşletim sistemi logları: Oturum açma, program çalıştırma, sistem hataları ve ayar değişiklikleri.
- Sunucu ve uygulama logları: Web sunucusuna erişimler, veri tabanı işlemleri, uygulama hataları.
- Ağ ve güvenlik duvarı logları: Hangi IP adresinin hangi bağlantıyı kurduğu, engellenen ya da izin verilen trafik.
- E-posta ve kimlik doğrulama logları: Gönderim, giriş denemeleri, başarısız oturumlar.
- Güvenlik yazılımı logları: Virüs tespitleri, engellenen tehditler.
- Erişim kayıtları: Bina ya da sistem erişim kayıtları (kartlı geçiş gibi).
Log Analiziyle Neler Tespit Edilebilir?
- İzinsiz erişim ve şüpheli oturum açma girişimleri,
- Bir saldırının ne zaman başladığı ve nasıl ilerlediği,
- Hangi kullanıcı hesabının hangi veriye eriştiği,
- Verinin sistemden çıkarılıp çıkarılmadığı,
- Bir sistem arızasının ya da sızıntının zaman çizelgesi,
- Logların değiştirilip değiştirilmediği, silinip silinmediği.
Log Analizi Hangi Durumlarda Gerekir?
- Siber saldırı, fidye yazılımı ya da veri sızıntısı sonrası olayın aydınlatılması,
- Çalışan kaynaklı izinsiz erişim ya da veri kopyalama şüphesi,
- Hukuki süreçte bir erişimin ya da işlemin kimin tarafından yapıldığının gösterilmesi,
- Kişisel veri ihlalinin kapsamının belirlenmesi. Bkz. KVKK uyum.
Logları Korumak İçin
- Logları düzenli ve yeterli süre saklayın: Çok kısa süre saklanan loglar, olay fark edildiğinde çoktan silinmiş olabilir.
- Logları ayrı bir yerde tutun: Saldırgan sistemdeki logları silebilir. Başka bir sunucuya ya da depoya kopyalamak bunu önler.
- Zaman ayarını doğru tutun: Cihazların saatleri uyumlu olmalıdır. Aksi hâlde olayların sırası karışır.
- Logları değiştirmeyin ve olay anında kopyasını alın.
- Yasal saklama yükümlülüklerini öğrenin: Bazı kuruluşların internet erişim loglarını belirli süre saklama yükümlülüğü vardır (5651 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik). Kendi durumunuz için hukuki destek alın.
Log Analizi Süreci
- Talep ve kapsamın belirlenmesi: Hangi olay, hangi sistem ve hangi zaman aralığı inceleniyor.
- Logların toplanması: Kaynaklardan loglar, değiştirilmeden alınır. Mümkünse bütünlük doğrulaması yapılır.
- Analiz: Kayıtlar zaman sırasına göre incelenir ve anormal kayıtlar belirlenir.
- Raporlama: Bulgular yöntemle birlikte yazılı rapora dönüştürülür. Bkz. adli bilişim raporu.
Sık Sorulan Sorular
Loglar silinmişse analiz yapılabilir mi?
Bazı durumlarda silinen logların izleri ya da başka kaynaklardaki kopyaları bulunabilir. Sonuç duruma bağlıdır, garanti verilemez.
Log analizi için sunucuyu kapatmak gerekir mi?
Genellikle gerekmez. Ancak delil bütünlüğü için müdahaleden önce uzmana danışılmalıdır.
Sonuç
Loglar, dijital bir olayın günlüğüdür. Doğru saklanır ve doğru analiz edilirse olayın büyük resmini ortaya koyar. Log analizi için bizimle iletişime geçebilir ya da 0224 234 28 39 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz. Genel bilgi için bilgi güvenliği ve adli bilişim sayfalarımıza bakabilirsiniz.
