Adli Bilişim Raporu
Bir telefondaki mesajların gerçekten o tarihte yazıldığını, bir bilgisayardan dosyaların izinsiz kopyalandığını ya da bir internet sayfasının belirli bir günde yayında olduğunu mahkemeye anlatmak çoğu zaman yeterli olmaz. Bunu belgelemek gerekir. Adli bilişim raporu, dijital bir delilin uzmanlar tarafından teknik olarak incelenmesi sonucunda ulaşılan bulguların, yöntemiyle birlikte yazılı olarak sunulduğu belgedir. Bu yazıda adli bilişim raporunun ne olduğunu, neleri içerdiğini, hangi durumlarda gerektiğini ve nasıl hazırlandığını anlattık.
Adli Bilişim Raporu Nedir?
Adli bilişim raporu; bilgisayar, cep telefonu, harici disk, e-posta, internet sayfası, kamera kaydı gibi dijital delillerin bilimsel yöntemlerle incelenmesinin sonucunu açıklayan teknik rapordur. Rapor, hukuki bir süreçte “şu veri vardır, şu tarihte oluşmuştur, şu şekilde değiştirilmiştir ya da değiştirilmemiştir” gibi soruları teknik dayanağıyla yanıtlar. İncelemenin hangi cihaz üzerinde, hangi araçlarla ve hangi adımlarla yapıldığı da raporda yer alır. Böylece sonuçlar başka bir uzman tarafından da değerlendirilebilir.
Adli Bilişim Raporunda Neler Bulunur?
- Talep ve inceleme konusu: İncelemenin kimin talebiyle ve hangi soruları yanıtlamak için yapıldığı.
- İncelenen delilin bilgileri: Cihazın türü, modeli, seri numarası ve teslim alınma durumu.
- Delilin bütünlüğü: Adli kopya alındıysa kopyanın orijinalle aynı olduğunu gösteren doğrulama değerleri (hash).
- Kullanılan yöntem ve araçlar: Hangi adımların izlendiği.
- Bulgular: Tespit edilen dosyalar, mesajlar, kayıtlar, zaman bilgileri, görseller.
- Değerlendirme ve sonuç: Bulguların talep edilen sorular açısından ne anlama geldiği.
Bilirkişi Raporu ile Özel Rapor (Mütalaa) Arasındaki Fark
Mahkeme ya da savcılık, dosyada teknik bilgi gerektiren bir konu varsa kendisi bir bilirkişi atayabilir. Bu bilirkişi raporu doğrudan dosyaya girer. Taraflar ise kendi talepleriyle bir uzmana inceleme yaptırıp rapor ya da mütalaa alabilir. Taraflarca yaptırılan raporlar mahkemede genellikle özel mütalaa olarak değerlendirilir ve mahkeme gerekirse kendi atadığı bilirkişiden de rapor alabilir. Hâkim, bilirkişi raporunu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (HMK 282). Bu nedenle rapor bir kanıtın kendisi değil, kanıtı güçlendiren teknik bir belgedir.
Hangi Durumlarda Adli Bilişim Raporuna İhtiyaç Duyulur?
- WhatsApp, SMS veya e-posta yazışmalarının gerçekliğinin ispatı,
- Sosyal medyada hakaret, tehdit veya şantaj içeren paylaşımların tespiti,
- İş yerinde veri sızdırma, izinsiz dosya kopyalama ya da rekabet yasağının ihlali şüphesi,
- Sahte belge, sahte e-posta ya da dijital sahtecilik iddiaları,
- Boşanma ve velayet davalarında dijital delillerin sunulması,
- Ticari uyuşmazlıklarda yazılım, veri tabanı ve sistem kayıtlarının incelenmesi,
- Silinmiş verilerin ve cihaz kullanım izlerinin tespiti.
Adli Bilişim Raporu Nasıl Hazırlanır?
- Ön görüşme: İnceleme amacı, cihaz ve dava süreci hakkında bilgi alınır.
- Delilin teslim alınması: Cihaz, durumu kayıt altına alınarak ve değiştirilmeden teslim alınır.
- Adli kopya: Mümkün olan durumlarda orijinal delile dokunulmadan adli kopya alınır. Ayrıntılar için elektronik delilden adli kopya alma sayfamıza bakabilirsiniz.
- Teknik analiz: Kopya üzerinde, adli bilişim donanım ve yazılımlarıyla inceleme yapılır.
- Raporlama: Bulgular, yöntemle birlikte yazılı bir raporda toplanır.
- Teslim ve açıklama: Rapor teslim edilir. Gerekirse bulgular raporu talep eden tarafa ya da avukata açıklanır.
İnceleme firmamızda alanında en az 3 yıl çalışmış Uzman Yeminli Adli Bilirkişi ve adli bilişim uzmanlarınca yapılmaktadır. Ekibimiz çalışanları Adalet Bakanlığı İstanbul Adli Yargı Adalet Komisyonu ve Adalet Bakanlığı Bursa Adli Yargı Adalet Komisyonu Yeminli Bilirkişi listesinde bulunmaktadır.
Rapor İçin Delili Nasıl Korumalısınız?
- Cihazı kullanmaya devam etmeyin: Her kullanım izlerin değişmesine yol açabilir.
- Mesajları ve dosyaları silmeyin: Silinen veriler her zaman geri getirilemez.
- Cihazı sıfırlamayın: Fabrika ayarı delillerin yok olmasına neden olur.
- Mümkünse cihazı ağdan ayırın: Uçak moduna almak verilerin uzaktan silinmesi ihtimalini azaltır.
- İnternet içeriğini zamanında kaydedin: Paylaşım silinirse delil kaybolabilir. Ayrıntılar için internet sitesinin delil olarak sunulması sayfamıza bakın.
Sık Sorulan Sorular
Adli bilişim raporu mahkemede kesin delil midir?
Hayır. Rapor, mahkemenin diğer delillerle birlikte değerlendirdiği teknik bir belgedir. Ancak sağlam yöntemle hazırlanmış bir rapor delilin güvenilirliğini önemli ölçüde artırır.
Ekran görüntüsü yerine rapor neden gerekir?
Ekran görüntüsü kolayca değiştirilebilir ve karşı taraf inkâr edebilir. Rapor ise verinin kaynağını, zamanını ve bütünlüğünü teknik olarak ortaya koyar.
Rapor ne kadar sürede hazırlanır?
Süre, cihazın türüne, veri miktarına ve incelemenin kapsamına bağlıdır. Cihazı gördükten sonra tahmini süreyi bildiririz.
Raporu avukatım kullanabilir mi?
Evet. Rapor, avukatınız aracılığıyla dava dosyasına sunulabilir. Hukuki kullanım konusunda avukatınıza danışmanızı öneririz.
Sonuç
Dijital deliller kolay değişir ve kolay silinir. Delili bozmadan korumak ve teknik olarak belgelemek, hukuki sürecin sonucunu etkileyebilir. Adli bilişim raporu için bizimle iletişime geçebilir ya da 0224 234 28 39 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz. Diğer hizmetlerimiz için elektronik delil incelemesi, cep telefonu adli bilişim incelemesi ve bilgisayar adli bilişim incelemesi sayfalarımıza göz atabilirsiniz.
